Un-peine-gigante-por-Knowhow-Shop

شهر به عنوان واقعیتی جغرافیایی، اقتصادی، سیاسی و جامعه شناختی در هر دوره ای از رشد و تحول خود از هر کدام از این عوامل تاثیر پذیرفته و برهر کدام از آنها تاثیر گذاشته است. پیچیدگی هر یک از این عوامل خود موجد پیچیدگی شهر به عنوان تبلور فضایی آن ها بوده است. مطمئناً سازمان دادن و نظم بخشیدن به شهر و چگونگی رشد و تحول آن نیازمند موضوع شناسی شهر و مسائل شهری و سپس برنامه ریزی برای آن می باشد.
شهر خلاق فضایی است که در آن فعالیتهای نو رخ میدهد. انسان در برخورد با جهان خارج ،تابع ارزش های زیباشناختی است؛ به گونه ای که آنچه انسان راتحریک می کند که به عالم و موضوعات آن توجه کند، همان زیبا شناختی است وچون جهان پدیداری، تعیین کننده نظام زیباشناختی جوامع وفرهنگ ماست وارد منظرگرایی جوامع می شود. انسان هیچ شی و هیچ چیز را بی زیبا شناختی نمی بیند یا حس نمی‌کند.

تاریخچه مبلمان شهری

به طور کلی به کلیه وسایل، تجهیزات و اثاثه های شهری اعم از نیمکت، گلدان، گلجا، کفپوش، بیلبورد و غیره که باعث زیبایی، آراستگی، هویت بخشی و چهره آرایی شهرها می شود مبلمان شهری می گویند.
مبلمان شهریبا شروع شهرنشینی و افزایش جمعیت شهرنشینان و مشکلات ناشی از آن، ضرورت فراهم آوردن امکاناتی برای رفاه حال شهروندان بیش از پیش شناخته شد. با گذشت زمان و افزایش تعداد امکانات مختلف شهری (خیابان ها، میادین، پیاده روها، محل های توقف اتومبیل، علامت ها و نشانه ها، فضاهای سبز و غیره)، «مبلمان شهری» یا «مجموعه تجهیزاتی که در فضای باز مورد استفاده عموم قرار می گیرند» نیز جایگاه خاصی را به خود اختصاص داده است. طراحی محصولات مختلفی که در حیطه مبلمان شهری قرار می گیرند توانسته است متخصصان گوناگونی (مانند معماران، مهندسین عمران، کارشناسان برنامه ریزی شهری، مجسمه سازان، نقاشان و غیره) را به کار گیرد.
بدین اعتبار، شناخت هر پدیده و درک فرآیند تاریخی و تحول آن به این دلیل اهمیت دارد که به مدد آن می‌توان به مسائل، تنگناها و سؤالات مطروحه در وضع موجود پدیده پاسخ گفت و یا به سخنی بهتر، عوامل«چرایی» وضع موجود را بازشناخت. شناخت تاریخی پدیده، سنگ‌ زیربنایی شناخت وضع موجود است و درک درست از شرایط موجود، تخمین دگرگونی‌های بعدی پدیده را ممکن می‌سازد. هرگاه گذشته(سیر تحول تاریخی) پدیده در وضع موجود آن «مستقر» باشد، آینده در وضع موجود آن مستقر است. گذشته موجود را تبیین می‌کند و موجود آینده را تخمین می‌زند.

ساماندهی مبلمان شهری

مبلمان شهریشهر همچون موجودی زنده به مرور زمان شکل نهایی خود را پیدا می کند و تصویری جدیدتری از خود به نمایش می گذارد. تجهیزات مورد استفاده در خیابان های شهری یا اصطلاحاً مبلمان شهری، از اجزای ضروری و جدایی ناپذیر شهرها به شمار می‌روند.

انسان همیشه نیازمند آرامش، احساس امنیت در زندگی خصوصی خود و محترم شمرده شدن قلمرو خویش از از جانب دیگران است و سامان دهی محیط زندگی وی، جز از طریق اتخاذ شیوه های صحیح در مشخص ساختن عرصه های خصوصی و عمومی زندگی او و ایجاد سلسله مراتبی دقیق در کلیه زمینه های فضایی،دسترسی و…، میسر نیست. ایجاد چنین ساختاری، احساس تعلق به محیط را به فرد القاء نموده، او را در روابط اجتماعی موظف و مسئول ساخته و به سکونتگاه وی هویت می بخشد.

مبلمان شهری هویت شهر و حس تعلق را در افراد زنده کرده و نمادی از زیرساخت‌ها و نوآوری‌های شهری، تاریخ فرهنگی، معنوی، علمی، مذهبی، فنی و هویت حقیقی را در خود پنهان کرده است. از طرفی مبلمان شهری نه فقط موجب زیبایی شهر شده بلکه بخش مهمی از زندگی افراد و محیط‌زیست محسوب می‌شود و عامل جدایی‌ناپذیر در هماهنگی شهری است. البته در این هماهنگی تحقیقات علمی زیادی همچون روانشناسی رنگ‌ها، اصول زیبایی و هارمونی، فرهنگ، جنس و سن نهفته است که افراد مختلف با مشاهده آنها برداشتی متفاوت از آن خواهند داشت.

مبلمان شهری در جهان، مقوله جدیدی است که با قدمت کوتاه خود، امروزه توانسته است، از حوزه خدمات شهری به سایر حیطه های دیگر از قبیل فرهنگ، سنت، توریسم و… راه یافته، از محوریت و اهمیت خاصی برخوردار شود. طراحی و اجرای انواع و اقسام نیمکت های پارک ها و خیابان ها، کیوسک های تلفن و خدمات رسانی، سطل زباله، پلاک ها و تابلو های خیابانها و معابر، ایستگاههای اتوبوس و… بیلبوردهای تبلیغاتی و تابلوهای راهنما و بسیاری دیگر از مقولات این چنینی را، می توان در زمره مبلمان شهری دسته بندی کرد.

ساختار برنامه ای که میتواند شهر را از هر دو بعد منظرشهری و حرکت درشهر ساماندهی نماید به دو بخش اصلی تقسیم بندی میشود:
۱- طراحی محیطی و نمای شهری (سیما و منظر شهر): فضا سازی، محوطه سازی،کف سازی،پیاده راه سازی،مرمت،نما سازی،پاکساز ی جداره های شهری،برنامه ریزی برای احیای بافتهای با ازرش تاریخی،فرهنگی،معماری و کاربردهای شهری،آرام سازی وایجاد گشایش و آسایش روانی در محیط.
۲- مبلمان و تجهیزات شهری:شامل کلیه ملزومات و اثاثیه شهری که در محیط شهر قرارمیگیرند و بیش از یکصد عنوان تقسیم بندی میشود.

مبلمان شهری و شهروندان

اگر بپذیریم که هدف و رسالت اصلی برنامه ریزی شهری کمک به اعتلای کیفیت محیط شهری است ، پس وظیفه دشوار آن ایجاد هماهنگی و تعادل میان عوامل و معیارهایی است که به کیفیات کا رکردی ، اجتماعی و زیباشناختی مربوط می شود.

مبلمان شهریامروزه (ساماندهی شهری) در مقابله با روند نا به هنجار توسعه شهری، ضروری و اجتناب ناپذیر تلقی می شود . این ضرورت در مقابله با فشار نظام های اقتصادی ، اجتماعی فرهنگی و غیره . به توان کافی نیاز دارد. از دیدگاه طراحان، انتخاب و طراحی مناسب مبلمان شهری، حفظ هویت مکان و نمود بیشتر آن را ممکن می سازد.از آنجا که نظام شهر سازی فعلی کشور در فرآیند سامان دهی شهرها به شدت تحت تاثیر و فشار نظام های اجتماعی- فرهنگی ، اقتصادی و محیطی قرار دارد و در نتیجه پیچیدگی مسائل شهری همچنان رو به افزایش است. در صورتی که روابط عناصر داخلی نظام شهر سازی کامل شود و انسجام لازم را بیابد ، در پیشبرد امور و حل مسائل شهری موفق تر خواهد بود، در واقع توان بیشتری ناشی از سایر نظام ها خواهد یافت.

دسته بندی مبلمان شهری با توجه به کاربری آنها

  • مبلمان با کاربری تفریحی- رفاهی : نیمکت ها و سکو ها (مکان نشستن) – اسباب بازی و مبلمان بازی کودکان
  • مبلمان با کاربری زیباسازی : تندیس ها و نمادهای شهری- نور پردازی و منابع نوری – آبنماها و فواره ها – فلاور باکس – لانه پرندگان
  • مبلمان با کاربری خدماتی:تابلوها و علائم – سایبان ها و باجه ها – سطل های زباله –ادوات آتش نشانی – صندوق های پستی – آبخوریها – پارکو متر(توقف سنج )– برجهای ساعت – بیلبوردهای تبلیغاتی و پلاکاردها و سایر رسانه های تبلیغاتی
  • مبلمان با کاربری ترددی و ارتباطی :جداکننده ها – حفاظ ها و پارکینگهای دوچرخه – ایستگاه های اتوبوس – کفپوش ها

آشفتگی سیمای شهر

تامین خدمات و تجهیزات مربوط به مبلمان شهری در جهت زیبایی شهر ، یکی از مسایل اصلی مورد توجه برنامه ریزان است. این موضوع شامل استقرار مناسب و بهترین مکان عملکردی تجهیزات و همچنین تنظیم هماهنگ و کارآمد آنها در محیط شهری است. مبلمان خیابانی، عملکرد هایی را تامین می کند که از طریق خدمات نورپردازی، حمل و نقل، تلفن، پست، حفاظت و سایر خدمات ارائه می شود تجهیزات مختلف نور پردازی مانند دکل ها، ستون ها، تیر ها، پایه های دیواری و سایر لوازم نور پردازی، مجموعه گسترده نشانه های ترافیکی، کویسک های تلفن، صندوق های پستی، نرده ها و حصار ها، سطل های زباله، ایستگاه های اتوبوس، نیمکت های، چارچوب های ویژه نصب پوستر و موارد دیگر، مبلمان خیابانی را تشکیل می دهند.
شاید یکی از ساده ترین روش ها برای همراه کردن مردم در حفظ و ایجاد مبلمان شهری مشارکت دادن آنها در کارهای به ظاهر ساده شهری باشد . به عنوان مثال در مورد نصب مجسمه یا هر نمادی در یک محل می توان روز افتتاحی در نظر گرفت.
امروز بهبود طراحی مبلمان خیابانی مورد توجه قرار گرفته همچنین طراحی ها مناسبی در مورد وسایل و تجهیزاتی چون سطل زباله، کیوسیک و جز اینها رایج شده است. اما غالبا مبلمان شهری که از قطعات خوب، طراحی به قطعات مجزا خاتمه می یابد، این وضعیت موجب انتقاد فراوان از آشفتگی مبلمان خیابانی شده است. در جایی مانند ساخت شهرها جدید به وسیله شرکت های عمران ، که در آن نوعی طراحی یا کنترل عمومی وجود داشته است، جلوه عمومی مبلمان بهتر است.

،

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.